لطفا لایسنس قالب مکس کوچ را از پیشخوان فعال نمایید.

بازیهای کودک

 

 

بازیهای کودک

 

 

نویسندگان:

محمدعلی داوری
محمدعلی داوری

روانشناس بالینی

 

 

فهرست مطالب

بازیهای کودک

 

بازی به عنوان فرآیند چندبعدی است که به نحوی قابل توجه در خدمت تکامل و رشد کودک است و می تواند راهی جهت تخلیه انرژی کودک باشد.

 

 از دیدگاه ویجنا ساکس روانشناس بازی و بازی درمانگر معروف:

«بازی یکی از فعالیت های و اهداف مهم کودک در زندگی  است.او  نمی تواند از راه دیگری غیر از بازی به کشف محیط اطراف خود بپردازد، استعدادهای خود و توانایی هایش را شناسایی کند و آن ها را به کار بگیرد. کودک در حین بازی به تمرین زندگی بزرگسالی می پردازد.» 

نقش بازی در رشد جسمی کودک

:فعالیت هایی که در هنگام بازی انجام می شود در پرورش نیروی جسمی و حواس کودک تأثیر می گذارد؛ در تقویت و استحکام عضلات و اندامهای کودک کمک می کند ،از طریق بازی حس بینایی و شنوایی و لامسه کودک پرورش می یابد؛ چشم و دست ها از هماهنگی بهتر و بیشتری برخوردار می گردند  و عضلات دست و پا و انگشتان ورزیده  می‌شوند.معمولا  کودکان سالم از نیروی زیادی برخوردارند و آن را در بازی مصرف می کنند و  اگر نیروی اضافی کودک مصرف نشود و به صورت سرکوب شده در جسم ذخیره شود، در کودک ناآرامی ،عصبانیت ،بد خلقی و پرخاشگری ایجاد می‌کند.

 

نقش بازی در رشد ذهنی و شناختی کودک

  از نظر پیاژه بازی در رشد هوشی کودک نقش حیاتی دارد بازی از دو جهت بر رشد ذهنی و شناختی کودک موثر است نخست اینکه کودک با انواع وسایل بازی ،با افراد و موقعیت های بازی برخورد می‌کند و حتی ممکن است در ذهن او انواع و اقسام ابهامات و سوالات شکل بگیرد و این سوالات کودک را به تأمل و تفکر وا  دارد و از این طریق ذهن او پرورش می یابد همچنین به وسیله ی بازی کودک با مفاهیم ساخت فضا و شکل آشنا می شود؛ رفتارهای هوشمندانه کودک تقویت می ‌شود و زمینه بهتری برای تفکر فراهم می کند مورد دوم نقش و تاثیری است که بازی در رشد زبان کودک دارد و رشد زبان نیز خود بر رشد شناخت و ذهن کودک تاثیر بسیار دارد.

 

نقش بازی در رشد عاطفی کودک

 بازی کردن موجب ابراز احساسات، عواطف، ترس ها مهر و محبت ، کینه و نگرانی ها می شود پس برای ابراز احساسات کودکانه بازی وسیله‌ای طبیعی است .کودکان از راه بازی فرصتی بدست می‌آورند تا آنچه در درون شان می گذرد و از آشفتگی ها و سرگردانی ها رهایی یابند .بازی فعالیت انعطاف پذیری است که موجب می‌شود کودک با ترس های خود مقابله کند.

نقش بازی در رشد اجتماعی کودک

  بازی موجب ارتباط کودک با محیط بیرون می شود و دنیای اجتماعی او را گسترش می دهد همکاری ،همیاری و مشارکت کودک توسعه می یابد ؛با رعایت اصول و مقررات آشنا می شود همانند سازی با بزرگسالان را می آموزد؛ رقابت را می آموزد و شکست را به طور واقعی تجربه می‌کند؛ قدرت ابراز وجود پیدا می‌کند و از ترس کمرویی و خجالت رها میشود بازی فرصتی به کودکان میدهد تا رهبری را تجربه کنند و راه و رسم تبادل قدرت را به  بیاموزد. علاوه بر این بازی به تمرین نقش ها در کودکان و هویت یابی آنها نیز کمک می‌کند.

 

نقش بازی در رشد اخلاقی کودک

 

 بازی یکی از مهمترین عوامل در تربیت اخلاقی کودک است .از طریق بازی مفاهیم و ارزش های اخلاقی به وسیله کودک درک می شود و رفتارهای خوب از رفتارهای بد شناسایی می شوند .اگرچه کودک در خانه و مدرسه با ارزش‌های اخلاقی آشنا می‌شود اما درونی شدن و تثبیت معیارهای اخلاقی در بازی شکل می گیرد. کودک در بازی درمی یابد که چنانچه بخواهد مورد قبول افراد واقع شود باید درست کار ،مسلط به خود، با انصاف و عادل باشد.

مفاهیمی چون نوع‌دوستی، ایثار صبر، گذشت و استقامت را از طریق بازی میتوان به کودک آموخت.

 

 

 

 

بازی‌های نوزادان تا یک سالگی
شامل 6 بازی
بازیهای کودکان 1-3 سالگی
شامل 11 بازی
بازیهای کودکان 3-5 سالگی
شامل 11 بازی
بازیهای کودکان 5 سال به بالا
شامل 9 بازی

 

 

 

 

وسایل بازی مناسب کودکان  تا 6 ماهگی

 جغجغه های دستی، فرفره عروسکهای کوچک قابل آویختن به گهواره حلقه های قابل شست و شو که بتواند در دست بگیرد و در دهان بگذارد.

  6 ماهگی به بعد

جغجغه های پایه دار حیوانات عروسکی ،عروسک های پلاستیکی نرم که با فشار دادن پرتاب کردن و کوبیدن روی آن صدا میدهند،اسباب بازی های کوکی که صدا می دهند و حرکت می کنند این بازیها باعث تحریک شنیداری، لامسه تقویت عضلات چشم و دنبال کردن اشیا و ادراک بینایی می باشد.

 

 بازی های مناسب برای کودکان زیر 1 سال

1_  یک توپ کوچک نرم انتخاب کنید ؛آن را در یک ظرف در دار بگذارید، از کودک بپرسید توپ کجا رفت؟ او را تشویق کنید که در ظرف را باز کند و توپ را پیدا کند .این بازی به کودک می آموزد که چیزهایی که او نمی بیند ممکن است وجود داشته باشد. این بازی برای آموزش ثبات هدف و شی است و برای توجه و هوشیاری مناسب است.

  2_  زمان حمام را به زمان اکتشاف و بازی تبدیل کنید. قاشق های پلاستیکی و آب پاش و کاسه های پلاستیکی را در وان کودکتان بگذارید. او با آنها ریزش آب را می بیند و لذت می برد .حتی می‌توان یک اسفنج  به کودک بدهید تا آن را خیس کند و از فشار دادن اسفنج و ریزش آب لذت ببرد این بازی باعث افزایش دقت به محیط، یکپارچگی حسی و هماهنگی چشم و دست می شود.

  3_  با کودکتان به بیرون از خانه بروید. تنوعی از برگ ها را برای او جمع کنید و اجازه بدهید آنها را بلند کند و با دستانش لمس کند حتما این کار باید با نظارت شما انجام شود .برخی از برگ ها را در دست تان جمع کنید تا او آنها را بازرسی کند و با جنس آنها آشنا شود و متوجه شود که برگ های خشک صدا هم خواهند داشت. می توان با استفاده از یک برگ بزرگ بازی دالی موشه را با او انجام دهید این فعالیت برای ادراک حس لامسه فواید بسیاری دارد.

 4 _  این بازی کمی کثیف کاری است اما برای کودک بسیار جالب خواهد بود کودک ۸ تا ۱۲ ماه را روی صندلی یا روی زمین بنشانید در مقابل او یک برگه و چندین غذای پوره ای رنگی که صاف شده است قرار دهید و او را تشویق کنید که با دستانش نقاشی کند این فعالیت برای ادراک حس لامسه مفید است.

5_ دور شیشه شیر کودک پارچه‌هایی با رنگهای متنوع و جذاب ببندید تا همزمان با استفاده از شیشه شیر، توجه بینایی او را هم درگیر کنید.

6_ دور دست ها یا پاهای نوزاد زنگوله های کوچکی با نخ ببندید تا هنگامی که کودک دست یا پایش را تکان می‌دهد به صدا در آید و باعث تحریک شنیداری و آگاهی از اندامها برای کودک شود.

 

بازی های کودکان  یک سال تا سه سالگی

1- کودکتان را روی زمین در مقابل تان بنشانید و یک ماشین اسباب بازی را روی زمین حرکت دهید. او را تشویق کنید که بعد از شما این کار را انجام دهد. رفت و آمد ماشین را با او ادامه دهید و سپس ماشین را هل داده تا با برجی که از مکعب ها ساخته شده برخورد کند این کار کنترل اشیا در دست و هماهنگی چشم و دست و توجه بینایی را به او یاد خواهد داد.

2- چندین شیء بافت دار را به کودک بدهید مثلا یک تکه مقوا ،روسری نرم، تکه های چمن ، ماسه و…( حتماً تا انتهای بازی در کنار او باشید اما مراقب باشید چیزی را در دهانش نگذارد) همراه هم همه چیز را بازرسی کنید تا از این طریق هماهنگی بین اطلاعات دیداری و لامسه برای او ایجاد شود و بفهمد چیزی که می بیند جنسی دارد.

3- در سن ۱ سالگی انواع وسایل نقاشی در اختیار او قرار دهید و در صورتی که نمی‌تواند مداد در دست بگیرد از رنگ انگشتی استفاده کنید ولی مراقب باشید که آن را در دهان نبرد.

4- به کودک اجازه دهید ژله و کت و کنجد و مواد غذایی این چنینی را با دست بخورد این فعالیت برای خودآگاهی  و هماهنگی انگشتان کودک مناسب است.

5- برای از بین بردن ترس کودکان در برابر تاریکی می توانید از این بازی استفاده کنید. مانند بازی نور و سایه که در تاریکی انجام می‌شود .دراین بازی پدر یا مادر با انگشتان دستشان و حرکت آن می توانند روی دیوار شکل های مختلفی از جمله پرنده یا حیوان بسازند .فواید این بازی افزایش توجه و تمرکز، ادراک بینایی و از بین رفتن ترس از تاریکی است.

6- از کودک بخواهید روی زمین بنشیند و پاهایش را از هم باز کند توپی را به سمت او هل دهید و از او بخواهید توپ را بگیرد با پرتاب توپ به سمت راست و چپ کودک و با افزایش سرعت توپ تمرین را سخت تر کنید این تمرین برای تقویت هماهنگی و مهارتهای حرکتی و تمرکز مناسب است.

7- برای کودک اسباب بازی های رنگی و یا وسایل آشپزخانه رنگی تهیه کنید و به او کمک کنید که اسباب بازی ها با رنگ های مشابه را در کنار هم بگذارد مثلاً سیب قرمز و ماشین قرمز و توپ قرمز باید در یک طرف باشد در این بازی به او کمک میکنیم که کم‌کم با  رنگ ها آشنا شود.

8- یکی از مهمترین علاقه کودک در این سن به قصه گوش دادن و نقاشی کردن است مثلاً مادر ابتدا هر پاراگراف را برای کودک بخواند و بعد از آن پاراگراف را به صورت نمایش عروسکی برای کودک بازی کند.

9- مقداری شن را توی سینی در مقابل کودک قرار دهید و از او بخواهید با استفاده از انگشتانش روی شنها نقاشی بکشد این تمرین باعث تقویت حرکات ظریف انگشتان می شود.

10- انواع پازل و جورچین به خصوص پازل اعضای بدن انسان یا حیوانات به آموزش مفاهیم، اشکال ، درک اعضای بدن ،هماهنگی چشم و دست و ادراک بینایی ،جهت یابی و دقت و توجه کمک می‌کند.

11- با کشیدن دور تا دور دست خود و کودک روی کاغذ یا مقوا از کودک بخواهید دور دستش را با قیچی در بیاورد و بعد تشخیص دهد کدام دست متعلق به مادرش و کدام یک متعلق به خودش است این تمرین باعث درک بینایی تقویت مهارت‌های ظریف توجه قیچی کردن می‌شود.

 

بازی های کودکان 3 تا 5 سال

 

1- یکی از بازی های عالی در هوای گرم تابستان درست کردن یک ظرف آب پر از توپ های کوچک رنگی است کودک می‌تواند ضمن بازی شمارش و رنگ ها را هم یاد بگیرد یعنی به تعداد شماره های روی لیوان ها توپ های رنگی بیندازد یا توپ های همرنگ را درون یک لیوان بیندازد.

2- خمیر بازی یا مقداری گل را داخل یک سینی  یا روی یک پلاستیک فریزر پهن کنید و روی آن را با دست یا یک میله کوچک یک شکل هندسی، یک حرف الفبا یا یک عدد بکشید تعدادی مهره در اختیار کودک قرار دهید و از او بخواهید با قرار دادن مهره ها روی خطوط تصویر شما آن را مشخص و دورچینی کند تمرین مناسب برای توجه و تمرکز و تقویت مهارت‌ها و حرکات ریز دست است.

3- از کودک بخواهید با خمیر بازی اشکال حیوانات یا صورت انسان یا حروف الفبا و اعداد را درست کند این بازی باعث افزایش قدرت عضلات، افزایش مهارت های ظریف و آموزش اعداد و می‌شود.

4- وسایل کودک را داخل شن ،ماسه، خاک، پنبه و موارد مشابه پنهان کنید و از او بخواهید آنها را پیدا کند این تمرین موجب تقویت توجه و لامسه می‌شود.

5- از کودک بخواهید روی زمین سرامیک شده راه برود به صورتی که پایش را روی خطوط بین سرامیک ها قرار ندهد و از داخل سرامیکها حرکت کند این تمرین باعث تقویت توجه و لامسه میشود.

6- روی کاغذ یا روی زمین با چسباندن کاموا یا نوار چسب ماز درست کنید منظور از ماز مسیرهای مارپیچ و تودرتوی است که دارای انشعابات و بن‌بست هستند و باید از یک سمت آنها وارد شد و از سمت دیگر خارج شد از کودک بخواهید مسیر بازر را پیدا کند و از آن عبور کند این تمرین باعث دقت و تمرکزو ادراک فضایی کودک می‌شود.

7- قفل و کلید در اختیار کودک قرار دهید تا با استفاده از کلید قفل را باز کند این تمرین برای تقویت مهارتهای ظریف کودک مناسب است.

8- تقلید راه رفتن حیوانات موجب خودآگاهی کودک از اندامهای خود و وضعیت بدن و تقویت مهارتهای حرکتی و هماهنگی بدن می شود.

9- راه رفتن خرگوشی ،راه رفتن کانگورو،راه رفتن خرس و…

تعدادی از اسباب بازی های کودک را در مقابل کودک قرار دهید و هر بار از او بخواهید آنها را به شیوه‌ای دسته بندی کند مثلاً اسباب‌بازی‌هایی که همرنگ هستند را جدا کند یا آنهایی که هم شکل هستند را کنار هم بگذارد و سپس آنهایی که بزرگتر هستند را جدا کند این بازی به درک بهتر کودک از مفهوم تشابه و شناخت رنگ ها هم شکلی و اندازه کمک می کند.

10- موانعی بر سر راه کودک قرار دهید و از او بخواهید جفت پا از روی موانع بپرد به تدریج فاصله موانع را برای سخت‌تر شدن تمرین کم کنید تا مهارت های حرکتی درشت و تعادل کودک تقویت شود.

11- در مقابل کودک مکعب های رنگی را با ترتیب مشخصی روی هم بچینید و پس از چند ثانیه آنها را به هم بریزید و از کودک بخواهید آنها را به همان ترتیب قبلی بچیند از تعداد مکعب های کم شروع کنید .این بازی برای تقویت حافظه ی کوتاه مدت و تمرکز مناسب است.

 

بازی های کودکان ۵سال به بالا

 

1- با مقوا مثلث های کوچک در بیاورید و از کودک بخواهید با کنار هم قرار دادن این مثلث ها اشکال هندسی جدید بسازد ( مربع ،مثلث، لوزی ،مستطیل ،پنج ضلعی) این تمرین باعث افزایش تمرکز و تقویت ادراک دیداری فضایی می شود.

 

2- یک توپ پلاستیکی را بین دو ساق پای کودک یا دو زانوهای کودک قرار دهید و از کودک بخواهید از روی بالشت هایی که به عنوان مانع برای او در مسیر راهش قرار داده‌اید جفت پا بپرد و در عین حال به آنها برخورد نکند و توپ را هم بین زانوانش حفظ کند یا اینکه می‌تواند به جای جفت پا پریدن به صورت زیکزاک از بین موانع به همراه توپ عبور کند این بازی باعث تقویت حرکات درشت و تعادل توجه و ادراک فضایی می شود.

 

3- با مقواهای رنگی و با کمک کودک شکل درخت  خانه ،ابر، خورشید و …در آورد و سپس از کودک بخواهید با دوختن آنها با نخ و سوزن به یک سطح ، تصویررا کامل کند این تمرین که خلاقیت و حرکات ظریف کودک کمک می‌کند.

 

4- چند نقطه روی یک صفحه مشخص کنید و از کودک بخواهید به نحوی نقاط را به هم وصل کند که شکل مشخصی ایجاد شود بهتر است ابتدا از شکلهای ساده تر شروع کنید و با پیشرفت کار شکل ها دشوارتر شود مثلاً اول مربع بسازد بعد مستطیل سپس مثلث و در مراحل دشوارتر ذوزنقه و چند ضلعی و.. این بازی به ادراک فضایی و توجه دیداری کمک می کند.

 

5- از کودک بخواهید که چشمانش را ببندد و پشت کمر یا کف دست کودک اشکالی بکشید.مثل حروف، اعداد و شکلهای هندسی و سپس از او بخواهید تا بگوید شما چه چیزی کشیده‌اید این بازی باعث تشخیص و توجه و تقویت لامسه می شود.

 

6- نیمه یک پروانه را بکشید و از کودک بخواهید نیمه دیگر و قرینه پروانه را با نگاه کردن و توجه به نیمه کشیده شده آن بکشد این بازی برای افزایش توجه و تمرکز و درک فضایی مناسب است.

 

7- توپ بازی با دیوار: کودک با زدن توپ به دیوار سعی کند از افتادن آن روی زمین جلوگیری کند این تمرین برای تقویت هماهنگی و مهارتهای حرکتی و تمرکز مناسب است.

 

8- در یک متن یا عبارت از کودک بخواهید مثلا دوره تمام حروف ( ر) خط بکشد این تمرین برای بهبود توجه  و تمرکز و شناسایی حروف مناسب است.

 

9- بازی با پازل های پیچیده برای کودکان در این سن مناسب است و باعث تمرکز و ادراک فضایی و افزایش صبر می شود.

 

 

 

 

 

 

بیشتر بخوانید : سایر مهارتهای زندگی

دیدگاه خود را به ما بگویید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

فیلدهای نمایش داده شده را انتخاب کنید. دیگران مخفی خواهند شد. برای تنظیم مجدد سفارش ، بکشید و رها کنید.
  • عکس
  • شناسه محصول
  • امتیاز
  • قیمت
  • در انبار
  • موجودی
  • افزودن به سبد خرید
  • توضیحات
  • محتوا
  • عرض
  • اندازه
  • تنظیمات بیشتر
  • ویژگی ها
  • Custom attributes
  • زمینه های دلخواه
مقایسه
لیست علاقه مندی ها 0